Home Wiki น้องนก นกบัดจี้
Budgerigar

นกบัดจี้

BIRD เล็ก CARE: ง่าย นกออสเตรเลียนกเล็ก

รู้จัก นกบัดจี้ นกแก้วขนาดเล็กที่เลี้ยงง่ายที่สุด ครอบคลุม นิสัย การดูแล อาหาร และสุขภาพ สำหรับเจ้าของชาวไทย

Lifespan
7–15 ปี
ขนาด
เล็ก
การดูแล
ง่าย
Origin
Australia
แชร์
นกบัดจี้สีเขียวเหลือง เกาะกิ่งไม้ในแสงธรรมชาติ
— Budgerigar —
FAMILY
FRIENDLY
★★★★★
Overview

ภาพรวม — Budgerigar

01

รู้จัก นกบัดจี้ นกแก้วขนาดเล็กที่เลี้ยงง่ายที่สุด ครอบคลุม นิสัย การดูแล อาหาร และสุขภาพ สำหรับเจ้าของชาวไทย

นกบัดจี้ มีนิสัยโดดเด่นคือ ขี้เล่น เป็นมิตร ฉลาด และช่างพูด มีถิ่นกำเนิดจากAustralia ด้วยขนาดเล็ก และอายุขัยเฉลี่ย 7–15 ปี ระดับการดูแลอยู่ในระดับง่าย — เหมาะสำหรับผู้ที่พร้อมให้เวลาและความใส่ใจ

ขนาดเล็กอายุขัย7–15 ปี
น้ำหนัก30–40 ก. ส่วนสูง / ความยาว18–20 ซม.
นิสัยขี้เล่น · เป็นมิตร · ฉลาด · ช่างพูด
ระดับการดูแลง่าย OriginAustralia
History

ประวัติสายพันธุ์ — Australia

02
"นกบัดจี้ธรรมชาติ สีเขียวเหลือง บรรพบุรุษของสายพันธุ์เลี้ยงทั้งหมด"
"นกบัดจี้ธรรมชาติ สีเขียวเหลือง บรรพบุรุษของสายพันธุ์เลี้ยงทั้งหมด"

นกบัดจี้ หรือชื่อเต็ม Budgerigar (Melopsittacus undulatus) เป็นนกแก้วขนาดเล็กพื้นเมืองของออสเตรเลีย อาศัยในทุ่งหญ้าโล่งและพื้นที่กึ่งแห้งแล้งทั่วทวีป มีประวัติการเลี้ยงเป็นสัตว์เลี้ยงยาวนานกว่า 180 ปี นับตั้งแต่ John Gould ส่งตัวอย่างชุดแรกไปยังยุโรปในปี ค.ศ. 1840 ชื่อ “Budgerigar” มาจากภาษาพื้นเมืองออสเตรเลีย คาดว่าแปลว่า “อาหารที่ดี” หรือ “สัตว์ที่กินได้ดี”

การเพาะพันธุ์ในกรงตลอด 180 ปีทำให้เกิดสีกลายพันธุ์มากกว่า 30 สี จากสีเขียวเหลืองดั้งเดิมไปจนถึงสีฟ้า ขาว เหลือง ม่วง และสีผสมซับซ้อนอีกมากมาย นักเพาะพันธุ์แข่งขันกันคัดสีใหม่จนกลายเป็นวงการเฉพาะที่มีมาตรฐานสายพันธุ์ชัดเจน บัดจี้สายพันธุ์ English Show มีขนาดใหญ่กว่าบัดจี้บ้านทั่วไปเกือบสองเท่า

ในประเทศไทยนกบัดจี้เป็นนกเลี้ยงที่พบมากที่สุดและราคาเข้าถึงง่ายที่สุด เหมาะสำหรับผู้เริ่มต้นเลี้ยงนกทุกวัยเพราะทนทาน ฉลาด เรียนรู้พูดได้ และไม่ต้องการพื้นที่มาก ข้อสำคัญคือนกบัดจี้เป็นสัตว์สังคมสูง หากเลี้ยงตัวเดียวต้องทุ่มเวลาปฏิสัมพันธ์กับนกทุกวันเพื่อป้องกันความเครียดและโรคซึมเศร้าในนก

ก่อน ค.ศ. 1840
พื้นเมืองออสเตรเลีย

บัดจี้ป่าอาศัยทั่วออสเตรเลียตอนในมาหลายล้านปี รวมฝูงขนาดใหญ่ตามแหล่งน้ำในทุ่งหญ้า

ค.ศ. 1840
ค้นพบโดยนักธรรมชาติวิทยา

John Gould นักธรรมชาติวิทยาชาวอังกฤษส่งนกบัดจี้ชุดแรกไปยุโรป จุดประกายความสนใจในการเลี้ยง

ค.ศ. 1850
เริ่มเพาะพันธุ์ในยุโรป

การเพาะพันธุ์ในกรงเริ่มในเบลเยียมและอังกฤษ สีกลายพันธุ์แรก ๆ เริ่มปรากฏจากการคัดเลือก

ค.ศ. 1878
สีน้ำเงินแรกของโลก

นกบัดจี้สีน้ำเงินถูกเพาะพันธุ์สำเร็จในเบลเยียมเป็นครั้งแรก กลายเป็นเหตุการณ์สำคัญในวงการ

ค.ศ. 1920–1940
ระเบิดความนิยม

บัดจี้กลายเป็นสัตว์เลี้ยงที่นิยมสูงสุดในอังกฤษ ออสเตรเลียเริ่มส่งออกอย่างเป็นระบบ

ปัจจุบัน
นกเลี้ยงอันดับสามของโลก

บัดจี้ติดอันดับสัตว์เลี้ยงยอดนิยมอันดับสาม รองจากสุนัขและแมว มีสีกลายพันธุ์มากกว่า 30 สี

Traits

นิสัยและบุคลิกประจำสายพันธุ์

03
ความเป็นมิตร สูงมาก · 4.5/5
ความฉลาด สูง · 4/5
เสียงร้องรบกวน ปานกลาง · 2.5/5
การฝึกพูด ดีมาก · 4.5/5
เหมาะคอนโด ดีมาก · 4/5
ความต้องการดูแล ต่ำ · 1/5
ความต้องการสังคม สูง · 4/5
อายุขัย ปานกลาง · 3/5
Variants

สีและพันธุ์ย่อย

04
สีเขียวเหลือง (Wild-type Green)
สีเขียวเหลือง (Wild-type Green)
สีดั้งเดิมในธรรมชาติ ลำตัวเขียวสด หัวและปีกเหลือง ลายดำที่คอและปีก — สีที่พบมากในป่า
สีฟ้าขาว (Blue & White)
สีฟ้าขาว (Blue & White)
กลายพันธุ์เป็นสีฟ้าแทนเขียว และขาวแทนเหลือง เป็นสีที่นิยมสูงสุดในบ้านเรา
สีเหลือง (Lutino)
สีเหลือง (Lutino)
ขาดเม็ดสีเมลานิน ทำให้ขนเหลืองทั้งตัว ตาแดง — พบได้ทั้งสีเหลืองล้วนและเหลืองอมเขียว
สีขาว (Albino)
สีขาว (Albino)
ขาวล้วนทั้งตัว ตาแดง ขาดเม็ดสีทั้งหมด — หายากและราคาสูงกว่าสีทั่วไป
Care

การดูแลในแต่ละวัน

05
1

ขนาดกรงที่เหมาะสม

กรงต้องกว้างพอให้บินขยับปีกได้ ขนาดขั้นต่ำ 45×45×60 ซม. สำหรับนก 1 ตัว คานเกาะควรมีขนาดต่างกันเพื่อบริหารเท้า

💡 วางกรงสูงระดับสายตา ไม่ใกล้หน้าต่างแดดส่องตรงและไม่ใกล้ห้องครัว
2

อาหารหลัก

เมล็ดพืชคุณภาพดี (หิมะ ข้าวฟ่าง งา) และอาหารเม็ด Pellet สลับกัน เพิ่มผักใบเขียวสด เช่น ผักกาด คะน้า บวบ ห้ามให้อะโวคาโด หัวหอม และช็อกโกแลต

💡 อาหาร Pellet ควรเป็น 50–60% ของอาหารทั้งหมด ป้องกันการขาดสารอาหารจากเมล็ดล้วน
3

เวลาออกกรง

บัดจี้ต้องการบินออกกรงอย่างน้อยวันละ 1–2 ชั่วโมงเพื่อออกกำลังและกระตุ้นจิตใจ ปิดหน้าต่าง ประตู และระวังพัดลมเปิด

💡 สอนให้กลับเข้ากรงเองด้วยคำสั่งและขนมรางวัล — ใช้เวลา 1–2 สัปดาห์
4

การฝึกและปฏิสัมพันธ์

บัดจี้เรียนรู้คำพูดได้เร็ว พูดซ้ำ ๆ ด้วยน้ำเสียงชัดเจนใกล้ ๆ กรง ใช้เวลาคุยกับนกทุกวัน เป็นกิจวัตรสำคัญมากสำหรับสุขภาพจิตนก

💡 ฝึกก้าวขึ้นนิ้ว (Step Up) เป็นทักษะพื้นฐานสำคัญก่อนทักษะอื่น
5

อุณหภูมิและสภาพแวดล้อม

บัดจี้ทนอุณหภูมิไทยได้ดีพอสมควร แต่หลีกเลี่ยงลมแอร์เป่าตรง ควันบุหรี่ สเปรย์ และกลิ่นเทฟลอนจากกระทะไม่ติดจะเป็นพิษถึงชีวิต

💡 ห้ามใช้กระทะ Non-stick เคลือบเทฟลอนในครัวที่อยู่ใกล้กรงนกเด็ดขาด
6

สุขภาพและการตรวจ

บัดจี้ซ่อนอาการป่วยได้เก่ง หากสังเกตเห็นขนพอง นิ่ง ไม่กินอาหาร หายใจหอบ ต้องรีบพบสัตวแพทย์สัตว์ปีกทันที

💡 ตรวจสุขภาพประจำปีกับสัตวแพทย์ที่ชำนาญสัตว์ปีก แม้ดูเหมือนปกติ
Diet

โภชนาการในแต่ละช่วงวัย

06
ช่วงอายุ ปริมาณต่อวัน มื้อต่อวัน คำแนะนำ
ลูกนก
0–3 เดือน
ป้อนมือ 3–5 ครั้ง/วัน ทุก 3–4 ชั่วโมง อาหาร Hand-feeding สูตรสำเร็จรูป อุ่นที่ 40°C ป้อนด้วยกระบอกฉีดยา
หย่านม
3–6 เดือน
เมล็ด + Pellet เสรี กินเองตามต้องการ ค่อย ๆ ฝึกให้กินเมล็ดและ Pellet เอง เสนออาหารสดหลากหลาย
วัยผู้ใหญ่
6 เดือน – 8 ปี
1–1.5 ช้อนชา Pellet + เมล็ด 2 ครั้ง/วัน + ผักสด Pellet 50–60% เมล็ด 30% ผักสด 10% เปลี่ยนน้ำทุกวัน
วัยสูงอายุ
8+ ปี
ลดลงเล็กน้อยตามกิจกรรม 2 ครั้ง/วัน เพิ่มสัดส่วน Pellet ลดเมล็ดไขมันสูง เสริมวิตามิน B ตามคำแนะนำสัตวแพทย์
Life Stages

ช่วงชีวิตของนกบัดจี้

07
01

ลูกนก

0–8 สัปดาห์

ช่วงป้อนอาหารมือ สร้างความผูกพันกับมนุษย์ได้แน่นที่สุดในชีวิต

02

วัยรุ่น

2–6 เดือน

เริ่มฝึกพูดและทักษะพื้นฐาน นกเรียนรู้ได้เร็วมากในช่วงนี้

03

วัยผู้ใหญ่

6 เดือน – 8 ปี

ช่วงสมบูรณ์สุด นิสัยเต็มที่ ตรวจสุขภาพประจำปีและดูแลอาหารสม่ำเสมอ

04

วัยสูงอายุ

8+ ปี

ลดกิจกรรมในกรงให้เหมาะ ปรับอาหาร และเฝ้าระวังเนื้องอกและปัญหาไต

Health

โรคที่พบบ่อยในสายพันธุ์

08
45%
เนื้องอก (Tumors)
บัดจี้มีความเสี่ยงเนื้องอกสูงกว่านกสายพันธุ์อื่น โดยเฉพาะในตัวเมีย ตรวจประจำปีช่วยตรวจพบเร็ว
เสี่ยงสูง
35%
ปัญหาระบบทางเดินอาหาร (Megabacteriosis)
ติดเชื้อแบคทีเรีย AGY ทำให้น้ำหนักลด อาเจียน อ่อนเพลีย รักษาได้ด้วยยาปฏิชีวนะเฉพาะ
เสี่ยงสูง
25%
โรคขนและผิวหนัง (Feather Cysts)
ขนงอกผิดปกติใต้ผิวหนัง เจ็บปวดและอาจติดเชื้อ ต้องผ่าตัดเอาออก
ปานกลาง
20%
โรคเท้า (Scaly Leg Mite)
ไรที่เท้าและจมูก ทำให้เกล็ดขาวนูน รักษาง่ายด้วยยา Ivermectin
ปานกลาง
15%
โรคระบบหายใจ
มักเกิดจากความเครียด ควันบุหรี่ หรืออากาศเย็นฉับพลัน สังเกตการหายใจผิดปกติ
ต่ำ
น่ารู้

เรื่องน่ารู้เกี่ยวกับนกบัดจี้

09
01
นกบัดจี้สามารถจำคำพูดได้มากถึง 1,700–2,000 คำ — มากกว่านกแก้วสายพันธุ์ใดในโลก
02
ในธรรมชาติบัดจี้รวมฝูงได้มากถึง 30,000 ตัว บินเป็นเมฆดำปกคลุมท้องฟ้าของออสเตรเลีย
03
บัดจี้ตัวผู้มีแผ่นหนังเหนือจมูก (Cere) สีน้ำเงิน ตัวเมียสีน้ำตาลหรือชมพู
04
ค่าเฉลี่ยอายุขัยในกรงที่ดูแลดีอยู่ที่ 10–15 ปี แต่บางตัวมีอายุถึง 20 ปี